سورة المدثر - سورة 74 - ذمارةي ئايةتةكاني 56
بسم الله الرحمن الرحيم
1. يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ: ئةي ئةو كةسةي خؤت ثصضاوةتةوة ( ئةي محمد صلى الله عليه وسلم ) .
2. قُمْ فَأَنذِرْ : هةستة و خةلَكي بصدار بكةرةوة ( أاستيةكان أوون بكةرةوة )
3. وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ : ثةروةردطارت بة طةورة ناو ببة و ( الله اكبر با دروشمت بصت , مةزني ئةو زاتة أوون بكةرةوة .
4. وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْ : ثؤشاكت دلَ و دةروونت ( هةر هةمووي ) خاوصن بكةرةوة (خؤت و شوصن كةوتوانت )
5. وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ : هةرضي نا باشيةك و نا ضوحتي يةك هةية لص ي دوور بكةورةوة .
6. وَلَا تَمْنُن تَسْتَكْثِرُ : منةتيش مةكة بةسةر كةسدا و ضاكة و بةخشينةكانت بة زؤر مةزانة ( هةميشة با لة زيادي بصت ) .
7. وَلِرَبِّكَ فَاصْبِرْ :هةولَ بدة لةبةر خاتري أصزي ثةروةردطارت خؤ طر و ئارام طر بة .
8. فَإِذَا نُقِرَ فِي النَّاقُورِ : جا كاتصك كة فو كرا بة (صور) دا و (دةزطاي تابيةتي ) لصدرا .
9. فَذَلِكَ يَوْمَئِذٍ يَوْمٌ عَسِيرٌ : ئةوة أؤذصكي زؤر طران و سةختة ( كةبةسةر دانيشتواني زةويدا دصت ) .
10. عَلَى الْكَافِرِينَ غَيْرُ يَسِيرٍ :بةسةر كافران د ا بة ئاساني تص ناثةأصت ( بةلَكو زؤر سةخلَةتيان دةكات ) .
11. ذَرْنِي وَمَنْ خَلَقْتُ وَحِيدًا :وازم لص بصنة بؤ ةو كةسةي كة بة تةنهاي بةديم هصنا و هيضي نةبوو ( وةليدي كوأي موغةيرة )
12. وَجَعَلْتُ لَهُ مَالًا مَّمْدُودًا : (لةوةودوا ) مالَ و ساماني زؤر وو زةبةندةم ثص بةخشي .
13. وَبَنِينَ شُهُودًا :ضةندةها كوا و نةوةش كة هةميشة ئامادةن لة نزيكي دا .
14. وَمَهَّدتُّ لَهُ تَمْهِيدًا : وة لة هةموو كةل و ثةل و ناز و نيعمةتصك بةهرةوةرم كرد .
15. ثُمَّ يَطْمَعُ أَنْ أَزِيدَ :كةضي ئةوةندة تةماعكارة هةر حةز زياتر و زؤر تر دةكات ( ضاوي تصر نابصت ) .
16. كَلَّا إِنَّهُ كَانَ لِآيَاتِنَا عَنِيدًا : نةخصر ( ئةو زةلامة بة هيض شتصك تصر ناخوات و ضاوي تصر نابصت ) , ئةو هةر سةركةش و عةنيد و سةرسةختة .
17. سَأُرْهِقُهُ صَعُودًا : من ئةو (زةلامة) بةهؤي أةوةدوو نانةوة (بةنا و بةرزاي و كصوةكاني دؤزةخدا) ماند و هيلاك دةكةم .
18. إِنَّهُ فَكَّرَ وَقَدَّرَ : بةأاستي ئةو بيري كردةوة و ثةيامةكةي هةلَسةنطاندن بةلآم بةهةلَة .
19. فَقُتِلَ كَيْفَ قَدَّرَ :بة كوشت ضص و سةرة و نكوون بصت ئةوة ضؤن هةلَسةنطاندنصك بوو .
20. ثُمَّ قُتِلَ كَيْفَ قَدَّرَ :ثاشان هةر بة كوشت ضصت بؤ خؤي و هةلَسةنطاندني بؤ (قورئان ) .
21. ثُمَّ نَظَرَ :ئينجا بيري كردةوة و وورد بؤيةوة و سةيري دةور و بةري كرد .
22. ثُمَّ عَبَسَ وَبَسَرَ : ئينجا ناوضاوي هصنايةوة يةك ( وةك يةكصك بة قولَي بير بكاتةوة ) أوخساري خؤي ناشيرين كرد .
23. ثُمَّ أَدْبَرَ وَاسْتَكْبَرَ : ثاشان أووي وةر طصأاو خؤي بة زل زاني .
24. فَقَالَ إِنْ هَذَا إِلَّا سِحْرٌ يُؤْثَرُ : (وة بة هةموو عةقلَيةوة ) ووتي : ئةم قورئانة جادوة و لة كةسي ترةوة وةرطيراوة .
25. إِنْ هَذَا إِلَّا قَوْلُ الْبَشَرِ : ئةمة هةر قسةي بةشةر و خةلَكة .
26. سَأُصْلِيهِ سَقَرَ :(ئةو بص ويذدانة بةسةريةوة ناضصت ) ئةبصت هةر بيطةيةنمة ناو دؤزةخ ) .
27. وَمَا أَدْرَاكَ مَا سَقَرُ :جاتؤ ضوزانيت دؤزةخ ضي ية و ضةن سامناكة .
28. لَا تُبْقِي وَلَا تَذَرُ : هيض شتصك ناهصلَتةوة ( لة لاشةيان كة نةيسوتصنصت ) هيض ( ئةندامصك ) بةجص ناهصلَصت ( بص سزا و ئازار , بص ئةوةي بمرن و أزطاريان بصت ) .
29. لَوَّاحَةٌ لِّلْبَشَرِ : ثصستيان هةلَدةقرضصنصت و أةشي دةكات .
30. عَلَيْهَا تِسْعَةَ عَشَرَ : نؤزدة فريشتة سةرثةرشتي بةهةشت دةكةن (ياخود نؤزدة دةستة لة فريشتةكان ) .
31. وَمَا جَعَلْنَا أَصْحَابَ النَّارِ إِلَّا مَلَائِكَةً وَمَا جَعَلْنَا عِدَّتَهُمْ إِلَّا فِتْنَةً لِّلَّذِينَ كَفَرُوا لِيَسْتَيْقِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ وَيَزْدَادَ الَّذِينَ آمَنُوا إِيمَانًا وَلَا يَرْتَابَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ وَالْمُؤْمِنُونَ وَلِيَقُولَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٌ وَالْكَافِرُونَ مَاذَا أَرَادَ اللَّهُ بِهَذَا مَثَلًا كَذَلِكَ يُضِلُّ اللَّهُ مَن يَشَاء وَيَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا يَعْلَمُ جُنُودَ رَبِّكَ إِلَّا هُوَ وَمَا هِيَ إِلَّا ذِكْرَى لِلْبَشَرِ : جا ئصمة وة نةبصت كار طوزاراني دؤزةخمان جطة لة فريشتة بةديهصنابص , ئةو ذمارةيةشمان كردوة بة هؤي تاقيكردنةوةي بص باوةأان , هةروةها بؤ ئةوةش كة خاوةناني كتصب دلَنيا بن لة أاستي ئةم قورئانة ( ضونكة لة تةورات و ئينجيل دا ئةو باسة هةية ) , وة بؤ ئةوةش كة ئيمانداران زياتر باوةأيان دامةزراو بصت , وة خاوةني كتصب و ئيمان دارانيش حةق ني ية تووشي دوو دلَي ببن , با ئةواةي دلَ و دةروونيان نةخؤشة ( لة دووأوةكان) و بص باوةأةكان (هةر بؤ خؤيان قسة بكةن و بلَصن ) : خوا باسي ئةم ذمارةيةي بؤ ضي كردوة ؟ جا هةر بةو شتانة دةردةكةوصت ( كص أصطةي طومأايي طرتوة) تا خوا طومأاي بكات , كةسيش بة ( ذمارة و دةستةلآتي ) ثةروةردطارت ئاطادار ني ية جطة لة زاتي خؤي وة ئةو دؤزةخةش بؤ خةلَكي (ياخي ية ) تا ذيرةكان (حسابي بؤ بكةن ) .
32. كَلَّا وَالْقَمَرِ : نةخصر سوصند بة مانط ( ئةو خةلَكة ضاك هةستي ثص ناكةن ) .
33. وَاللَّيْلِ إِذْ أَدْبَرَ : وة بة شةو كة تصدةثةأصت ( زؤربةيان باوةأيان بة قيامةت ني ية ) .
34. وَالصُّبْحِ إِذَا أَسْفَرَ :وة بةرة بةيان كة خؤي دةنوصنصت ( زؤربةي خةلَكي غافلَة ) .
35. إِنَّهَا لَإِحْدَى الْكُبَرِ :ئةو ( دؤززةخة ) شتصكي زؤر طةورة و سامناكة .
36. نَذِيرًا لِّلْبَشَرِ : بؤ بصدار كردنةوةي سةرجةم خةلَكانة .
37. لِمَن شَاء مِنكُمْ أَن يَتَقَدَّمَ أَوْ يَتَأَخَّرَ : جا ئيتر ئةوةي دةيةوصت با بةرةو ثصش بضصت (ثصش بأكص بكات لة ضاكة كاريدا ) يان خؤي دوا بخات ( لةو بوارةدا ) .
38. كُلُّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ رَهِينَةٌ : (ضونكة لة قيامةت دا ) هةموو كةسصك بارمتةي دةست ثصشكةؤي خؤيةتي ( و كردةوةكاني دصنةوة أص ) .
39. إِلَّا أَصْحَابَ الْيَمِينِ : جطة لة دةستةي أاستان و ئيمانداراني كردةوة ضاك .
40. فِي جَنَّاتٍ يَتَسَاءلُونَ : لةناو بةهةشتاندان و ثرسيار دةكةن ....
41. عَنِ الْمُجْرِمِينَ : لةتاوانباران ...
42. مَا سَلَكَكُمْ فِي سَقَرَ : ئةوة ضي بوو بة هؤي ئةوةي ئصوة أاثصضي دؤزةخ بكرصن ؟؟....
43. قَالُوا لَمْ نَكُ مِنَ الْمُصَلِّينَ :بة كةساسيةوة دةلَصن : ئصمة لة نوصذكاران نةبووين .
44. وَلَمْ نَكُ نُطْعِمُ الْمِسْكِينَ :خؤراكمان بة هةذاران نةدةبةخشي .
45. وَكُنَّا نَخُوضُ مَعَ الْخَائِضِينَ: ئصمة لةطةلَ ( دةم درصذ و بص ئابروةكاندا قسةي خؤمان دةكرد و ) لة بابةتي ئةوانمان دةطووت ( أةخنةي نابةجصمان دةطرت ) .
46. وَكُنَّا نُكَذِّبُ بِيَوْمِ الدِّينِ: ئصمة بأوامان بة أؤذي قيامةت نةبوو وة بة درؤمان ئةزاني .
47. حَتَّى أَتَانَا الْيَقِينُ :هةتا مردن يةخةي ثص طرتين و ( أؤذطاري تةمةنمان كؤتاي هات ) .
48. فَمَا تَنفَعُهُمْ شَفَاعَةُ الشَّافِعِينَ :ئيتر تكاي تكا كاران بؤ ئةوان سودي ني ية .
49. فَمَا لَهُمْ عَنِ التَّذْكِرَةِ مُعْرِضِينَ : باشة ئةوة بؤضي لة يادخستنةوة ثشت هةلَ دةكةن و أوو وةردةطصأن .
50. كَأَنَّهُمْ حُمُرٌ مُّسْتَنفِرَةٌ :دةلَص طوص درصذي كصوين , شلَة ذا و سةر لصشصواون .
51. فَرَّتْ مِن قَسْوَرَةٍ : لةدةستي شصر هةلَدصن .
52. بَلْ يُرِيدُ كُلُّ امْرِئٍ مِّنْهُمْ أَن يُؤْتَى صُحُفًا مُّنَشَّرَةً :باشة ئاخر هةر يةك لةوان دةيةوصت لة ئاسمانةوة نامةيةكي تايبةتي بؤ بصت ( تا شوصني محمد بكةوصت ) .
53. كَلَّا بَل لَا يَخَافُونَ الْآخِرَةَ : نةخصر ( ئةوانة بة هيض شتصك داناضلَةكصن ) ضونكة ترسي ئاخيرةتيان و لص ثرسينةوةيان ني ية .
54. كَلَّا إِنَّهُ تَذْكِرَةٌ : نةخصر ( ئةوانة بةسةريانةوة ناضت ) ضونكة ئةم قورئانة يادخستنةوةي أاستي يةكانة .
55. فَمَن شَاء ذَكَرَهُ : جا ئةوةي دةيةوصت ئةمأؤ ئازادة با بير بكاتةوة و لة يادي بطرصت و شوصني بكةوصت .
56. وَمَا يَذْكُرُونَ إِلَّا أَن يَشَاء اللَّهُ هُوَ أَهْلُ التَّقْوَى وَأَهْلُ الْمَغْفِرَةِ :جا ئةو خةلَكة يادةوةري وةر نانطرصت و بير لةم أاستي ية ناكاتةوة ( كةلةطةلَ ويستي ئينسانة بةختةوةرةكاندا يةك دةكةوصت ) جا هةر ئةو زاتةش شايستةي ئةوةية كة خةلَكي حسابي بؤ بكةن ) و لة خةشمي بترسن و وة هةر ئةويش لة خؤي طرتووة كة لصخؤشبوو بصت ( لة ئيمانداراني طوناهبار كاتصك كة تاوانصك دةكةن و تةوبة ئةكةن و ثةشيمان دةبنةوة ) .
گهڕانهوه بۆ لاپهڕهی تهفسیر گهڕانهوه بۆ لاپهڕهی سهرهتای ڕێگای ڕاستی